👈تو را من چشم در راهم!

🔹یافته های پژوهشی نشان می دهد که بیش از ۶۷ درصد دانشجویان و دانش آموزان ایرانی تمایل دارند که برای ادامه تحصیل به خارج بروند. از سوی دیگر تنها ۲۰ درصد از آن ها می گویند که حاضرند پس از پایان تحصیلات خود به وطن باز گردند.

🔹بسیاری از نفرات ممتاز کنکور و فارغ التحصیلان برجسته همه رشته ها به خارج می روند و یا در نوبت اخذ پذیرش و مهاجرت اند.

🔹در این زمینه حرف و حدیث بسیار گفته شد و من در این مقال به اجمال این پدیده اجتماعی را مورد واکاوی قرار می دهم:

1️⃣الف) ایران در ۳۰۰۰ سال گذشته با این حجم از مهاجرت و آوارگی اتباع خود  مواجه نبوده است.

2️⃣ب) این مهاجرت ها علاوه بر جنبه کمّی خود، از آن رو که غالبا نیروی انسانی با کیفیت و معمولا نخبه را در بر می گیرد ،ابعاد مصیبت زای بیشتری دارد.

3️⃣پ) پیامدهای خلاء نیروی انسانی با کیفیت و نخبه کشور، خود را به صورت اُفت کیفیت در حیات جمعی و هویت ملی نشان خواهد داد و منزلت ایران را در نزد خانواده  ملل تنزل می دهد.

4️⃣ت) نظام هایی که از لحاظ فلسفه حکمرانی و ایدئولوژی ضعیف اند، ترجیح می دهند که بخش پرنفوذ و نقاد خِردجمعی، صحنه را ترک کنند و به اصطلاح "زهر قوه ی ناطقه"  اجتماع گرفته شود! زیرا این گروه های نخبه غیر حاکم، رقبای نخبگان حاکم در نظر و عمل هستند، به ویژه اگر  نخبگان حاکم به لحاظ میانگین سن و قوای فکری و مدیریت، ناکارآمدی و انفعال نشان دهند و از "گردش نخبگان" خبری نباشد.

5️⃣ث) اگر بنا بر توزیع نامتوازن قدرت و ثروت باشد، در آن صورت کنار آمدن با نخبگان کیفی و  پرادعا که فهم کنندگان مسائل در تراز جهانی اند، سخت است و با انزوا و تخلیه و ترغیب آن ها به مهاجرت، نخبگان حاکم در دراز مدت با عقول متوسط و پایین سروکار خواهند داشت که احتمالا مطیع و منقادترند.

6️⃣ج) ایرانیان از گذشته های دور در شمار آواره ترین ملت های جهان بوده و هستند. در همه کشورهای دور و نزدیک و در هر آبادی و خرابه ای، جمعیتی کم یا زیاد ایرانی یافت می شود، از زنگبار تانزانیا (شرق آفریقا)  گرفته تا هندوستان، از ژاپن تا شرق اروپا از آمریکا تا کانادا و آمریکای لاتین، از ممالک عرب نشین تا شرق آسیا و لابه لای امواج مهلک و طوفانی اقیانوس ها در مسیر استرالیا، آویزان به تخته پاره های قایق ها، و ساکن کمپ های جزایر گینه نو ...!

7️⃣چ) گرچه آوارگان فلسطینی در ادبیات سیاسی جهان شهره شدند، ولی آن ها و آوارگان و پناهندگان هیچ کشور دیگری به لحاظ کمّی و کیفی (ترکیب سنی و تحصیلی و حرفه ای) با مهاجران ایرانی قابل قیاس نیستند. اخیرا دولت اتریش اعلام کرد که نسبت تحصیلات و تخصص در بین متقاضیان ایرانی پناهندگی در اتریش، از میانگین آن شاخص ها در کشور اتریش بیشتر و مایه حیرت ناظران شده است!

8️⃣ح) به نظر می رسد ایران دچار نوعی بیماری جمعی شده است که در پی آن به "تخلیه و کوچک سازی مغز" خود تمایل دارد. این بیماری از سوی دولت کنترل، بررسی و درمان نمی شود، و از جانب مردم نیز برای تشدید آن سعی وافر می شود و نخبگان و حتی شهروندان معمولی سودای خروج و مهاجرت و پناهندگی و تنها گذاشتن مام ِ وطن را دارند تا صرفا گلیم خویش را از آب بیرون کشند!

🔹آیا ایران هوشیاری خود را باز خواهد گرفت؟

🔹 ارقام برگرفته از سخنرانی اخیر دکتر مقصود فراستخواه در دانشگاه علامه طباطبایی است.

✍️علی ملک پور

https://t.me/nonviolence