کشورهای حوزۀ خلیج فارس با ثروت نفت به آینده پرواز کردند!
🔴کشورهای حوزۀ خلیج فارس با ثروت نفت به آینده پرواز کردند!
✍🏼عبداله باباخانی
خاورمیانه بار دیگر در حال تغییر نقش تاریخی خود است؛ این‌بار نه در میدان نفت و گاز، بلکه در میدان داده و الگوریتم.
اگر قرن بیستم را قرن «نفت ارزان» بنامیم، قرن بیست‌ویکم برای این منطقه دارد به «دادۀ گران‌قیمت» تبدیل می‌شود.
▪️در تازه‌ترین موج سرمایه‌گذاری‌ها، صندوق ثروت عمومی عربستان (PIF) اعلام کرده که قصد دارد حدود ۷۷ میلیارد دلار سرمایه‌گذاری خطرپذیر در حوزه هوش مصنوعی انجام دهد؛ رقمی که اگر محقّق شود، بزرگ‌ترین ورود یک صندوق دولتی به بازار نوپای الگوریتم در جهان خواهد بود.
در همین مسیر، صندوق دولتی مبادله (Mubadala) در ابوظبی نیز طرحی را برای سرمایه‌گذاری ۱۰۰ میلیارد دلاری در زیرساخت‌های هوش مصنوعی آغاز کرده است؛ از ساخت دیتاسنترها گرفته تا تولید چیپ و توسعه انرژی پاک برای تغذیه این ابرمراکز پردازشی.
در ظاهر، این کشورها دارند «نفت را دیجیتالی» می‌کنند؛ اما در باطن، به‌دنبال انتقال مرکز ثقل اقتصاد خود از بشکه به بیت هستند.
▪️✓در واقع، همان نفتی که جند دهه گذشته ابزار قدرت سیاسی‌شان بود، حالا دارد به ابزار قدرت شناختی تبدیل می‌شود؛ یعنی انرژی برای محاسبه، نه برای سوخت.
▪️قطر هم آرام و بی‌سروصدا مسیر خاص خود را می‌رود. سرمایه‌گذاری روی داده‌های زنجیره LNG و کاربردهای هوش مصنوعی در بازار گاز، نشانه‌ای است از آن‌که هوش مصنوعی برای دوحه ادامه طبیعی تجارت انرژی است، نه جایگزین آن.
اما در پس این تحوّلات، یک پیام روشن نهفته است:
▪️خاورمیانه می‌خواهد از صادرکننده انرژی، به صادرکننده تصمیم و محاسبه تبدیل شود.
▪️جهانی که روزی به نفت این منطقه وابسته بود، حالا به تراشه‌های آن وابسته خواهد شد.
و شاید ده سال بعد، این جمله دیگر استعاره نباشد:
نفت تمام می‌شود، اما الگوریتم می‌ماند.
📌 همان طور که در این یک دهه گذشته در هزاران یادداشت نوشتم:
▪️گذار از فسیلی‌ها دیگر برگشت‌ناپذیر است و مدیران انرژی ما خسته و فرسوده شده‌اند، ساختار مدیریت انرژی باید عوض شود، اما متاسّفانه نه دولت ها فهمیدند و نه اکنون می‌فهمند.
▪️این غول‌های جدید دیجیتالی منطقه همه نخبگان ایران را خواهند خورد و هر روز عقب‌تر خواهیم رفت.
@sobhema_ir